Home > Natuurstudie > Inventarisatie-planten


Inventarisatie-planten


03-04-2016
Meten is weten
Onze flora verandert. Vervuiling en ontbossing hebben grote invloed op de samenstelling van die flora. Ook door het toegenomen landbouw-areaal verdwijnen steeds meer bijzondere planten-associaties om plaats te maken voor eentonige maisakkers.

Meer dan ooit is het zinvol vast te leggen hoe de flora zich in onze gemeente ontwikkelt. Mogelijk kunnen dan toch stappen worden ondernomen om extra aandacht te geven aan waardevolle biotopen.
Binnen onze gemeente zijn al verschillende uitgebreide inventarisaties uitgevoerd om vast te leggen wat de flora in onze omgeving te bieden heeft en welke ontwikkelingen zich daarbij voordoen.
In de jaren 90 heeft een zeer uitgebreid onderzoek plaatsgevonden naar alle landschapselementen in de gemeente Drunen. Er werden 49 kilometer-hokken geïnventariseerd op voorkomende bomen, bosjes, singels, etc. Hierbij werd de inventarisatie-methodiek gevolgd van de Stichting LONL – Landelijk Overleg Natuur- en Landschapsbeheer. Het heeft geresulteerd in een lijvig rapport van ruim 300 blz. met ca. 400 foto’s van de geïnventariseerde landschapselementen.

Dat het vastleggen van dergelijke gegevens nuttig is werd duidelijk toen in de omgeving van de Bosscheweg een belangrijke houtwal werd gekapt, en aan de hand van dit rapport het bestaan ervan kon worden aangetoond.
En natuurlijk hebben er intussen in onze gemeente al weer veel veranderingen in het landschap plaatsgevonden, maar het vastleggen van belangrijke data blijft een noodzaak.
De plantenwerkgroep, waaraan verschillende leden van IVN en Natuur- en Milieuvereniging deelnemen, voert elke maand een inventarisatie uit op een terrein in onze omgeving.

Hierbij wordt getracht eenzelfde gebied drie maal in een seizoen te bezoeken, want in elk seizoen zal je weer andere planten tegenkomen. Een dekking van 100 procent is natuurlijk niet te verwezenlijken, maar met 3 inventarisaties per jaar in het zelfde gebied krijgen we toch een redelijke indruk van de aanwezige flora, en door verschillende jaar-gegevens met elkaar te vergelijken komen ook de ontwikkelingen in dat terrein tot uiting.

Als we bijv. de ontwikkelingen in De Kaag over een aantal jaren vergelijken, dan zien we dat bijv. de Watermunt nagenoeg elk jaar werd waargenomen.



De welriekende nacht-orchis zagen we echter voor het eerst in 2015. Ook het waterdrieblad komt in 2015 voor het eerst op de lijst voor. Het moeras-kartelblad noteerden we voor het eerst in 2014 en ook in 2015 vonden we het weer terug.
Wanneer eenzelfde gebied op deze manier een aantal jaren achtereen wordt geïnventariseerd wordt duidelijk welke ontwikkelingen zich in het gebied voordoen. Uiteraard komen de meeste planten elk jaar weer opnieuw op de lijst voor, maar de uitschieters maken de inventarisaties elk jaar weer bijzonder.
Reden genoeg om hier ook het komende seizoen weer aandacht aan te besteden.


Piet de Bont Theo Boonmann

21-09-2014
Ontwikkelingen in onze flora
De plantenwerkgroep tracht door periodieke inventarisaties enig beeld te krijgen van de ontwikkelingen die zich in onze regio voordoen.
Naar gelang daar een groter tijdsverloop tussen zit komen die ontwikkelingen duidelijker naar voren, en het beeld dat dan ontstaat, ziet er helaas niet altijd zo gunstig uit.

Op 6 augustus 1992, dus bijna 22 jaar terug, was ik in de gelegenheid Peter van Ruth te assisteren bij een grondige inventarisatie van de Heidijk..

Peter van Ruth was coördinator voor Floron voor Midden-Brabant en is bekend als een buitengewoon goede kenner van de Brabantse flora.
Op genoemde datum is het traject van de Heidijk geïnventariseerd dat ligt tussen de Meerdijk en de
Duinweg.

Hierbij bleek vooral de bocht in de Heidijk om het wiel een bijzondere floristische waarde te hebben.
Verschillende soorten die kenmerkend zijn voor het Fluviatiele district zoals het Handjesgras en de
en de Kruisdistel, waren in grote aantallen vertegenwoordigd en het werd een lange lijst van waargenomen plantensoorten.

Maar het meest opmerkelijk was toch wel het vinden van de groeiplaats
van de Kleine ruit. Het is een plant die hoofdzakelijk langs de kust voorkomt en waarvan maar enkele groeiplaatsen in Brabant bekend waren. .De Atlas van de NoordBrabantse Flora vermeldde hierover:
“Zeer zeldzaam in F en Ke, steeds met slechts enkele exemplaren”.
Wij vonden hier 12 planten over een oppervlak van 4 vierkante meter.

De jaren daarna ben ik nog regelmatig teruggegaan naar de plek om
bramen te verwijderen die de groeiplaats dreigden te overwoekeren.




Bij de Plantenwerkgroep ontstond het idee hetzelfde dijk-traject nu nog eens te inventariseren en het resultaat dan te vergelijken met dat van 1992.

Op 3 mei j.l. hebben wij die inventarisatie uitgevoerd en het werd een dikke
teleurstelling.
Van de vele interessante planten was niets of weinig meer te bekennen.
We vonden nog enkele kleinere planten van de Kruisdistel, maar daar hield het mee op. Ook de Kleine Ruit was geheel verdwenen.

We vermoeden dat de overgewaaide meststoffen van de nabijgelegen mais-akker ook hier hun storend werk wel gedaan zullen hebben.
Hopelijk zijn in de dijkbodem toch nog zaden bewaard gebleven, zodat bij een goed beheer niet alles verloren is.

Al met al weer een reden te meer om zuinig te zijn op de stukjes onaangetaste natuur die er nog over zijn.

Piet de Bont

23-03-2014
Jaarverslag plantengroep 2013
Het jaar 2013 was zoals jullie het nog zich wel kunnen herinneren eigenaardig.
Een heel lange koude winter, een prachtige zomer en schitterend najaar.
Van het koude voorjaar hebben wij als plantengroep veel last gehad.
In de mooie zomer- en najaarsmaanden hadden we pech.
De projecten Waalwijk, die op het programma stonden, hadden alle dagen rond die dag zon,zon,zon, maar op de plantendag regen.
Daarom niet getreurd. We hadden 10 bijeenkomsten gepland. Daarvan zijn er 3 verregend, en de eerste maanden was er niet veel te zien.
Maar we zijn toch 7 maal er op uit getrokken met een groep, variërend van 2 tot 8 personen.
De projecten lagen van de Moerputten tot Labbegat en van de Maas tot de Brand.
Wat zien we? Van Paardenbloem tot Zwanenbloem, en alles wat er tussen zit
Dit kunnen mossen, varens, paddenstoelen, vaatplanten, vogels en andere natuurproducten zijn.
In de gemeente Heusden hebben we dit jaar 175 plantensoorten en 41 dierensoorten gezien. Voor Waalwijk is dat 115 plantensoorten en 0 Dierensoorten.

Buiten de vaste plantengroep excursies heeft een kleine groep van de plantengroep in samenwerking met Brabants Landschap, waarvan we toestemming kregen, het gesloten deel van het natuurgebied Pax onderzocht.
Hier vonden we 119 Plantensoorten, waaronder Grote Egelskop, Kleine Watereppe, Stomp Vlotgras, Bosveldkers, Beekpunge, Hoge Cyperzegge en andere.
Voor de grassen en zeggen hebben we hulp gevraag en gekregen van onze vroegere leermeester Ad Wagenmakers. Hiervoor onze dank.
Maar we hadden ook een ongewenste gast. Een Stier. Die was sterker dan de plantengroepsleden. Dus wegwezen daar!!

Nu nog een minpunt.
De planten groep wordt geplaagd door zware blessures.
Twee topleden van ons hebben loopproblemen en zijn daardoor tijdelijk ( hopelijk ) uit de roulatie.
Nieuwe liefhebbers zijn nog steeds welkom.

Groeten Theo Boonmann.

23-03-2013
Speuren met de plantenwerkgroep
Een keer per maand trekken de leden van de plantenwerk er op uit. Zij inventariseren wat er groeit in bepaalde kilometerhokken.
Heeft u zin eens mee te gaan?
U bent van harte welkom!

Zaterdag 6 april: 9.30 uur
Zaterdag 4 mei: 9.30 uur
Maandag 3 juni: 19.00 uur
Maandag 8 juli: 19.00 uur
Zaterdag 3 augustus: 9.30 uur
Zaterdag 14 september: 9.30 uur
Zaterdag 5 oktober: 13.30 uur
Zaterdag 2 november: 13.30 uur

Op de dag zelf wordt – afhankelijk van het weer – bepaald naar welk gebied men gaat.

Als je je een keer wil aansluiten neem dan contact op met
Theo : telefoonnummer 0416 376378 of
Piet: telefoonnummer 0416 373055


13-03-2013
Plantengroep 2012
Nu ik dit schrijf, na een week lenteweer en vooruitzicht op sneeuw en ijzel, gaan mijn gedachten weer terug naar afgelopen jaar.
Met de plantengroep variërend van 5-13 personen trekken we eenmaal per maand er op uit.
In het najaar bepalen we welke plekken we in het volgend jaar gaan bezoeken.
De dagen dat we gaan worden vastgelegd zo dat een ieder er rekening mee kan houden.

Waar we naar toegaan wordt besproken maar nog niet gepubliceerd omdat altijd wijzigingen nodig kunnen zijn, i.v.m. het weer, maaien, werkzaamheden en andere tegenwerkingen.
Wij gaan 10 maal per jaar opstap. We proberen 2 uur actief te zijn, maar het loopt vaker iets uit. Speurders vinden altijd wel iets.
Per jaar hebben we een project dat we drie a vier maal belopen.
Voorjaar, zomer en najaar
Andere maanden hebben we verschillende projecten in de buurt.

Afgelopen jaar waren dat Labbegat, Boezem van Brakel, Haven van Heusden en De Brand.
Helaas moesten we drie maal door sneeuw en regen de tocht afgelasten.
Wat hebben we allemaal gevonden:
  • In Heusden 113 planten en 15 dieren.

  • In Waalwijk 121 planten en 6 dieren.

  • In Noord Brabant 257 planten en 24 dieren.

  • In Nederland 445 planten en 47 dieren.


  • Wat we aan planten vinden loopt uiteen van paardenbloem tot orchis.
    Het nieuwe seizoen loopt weer.
    Voor data kijk op nieuwsbrief of clubblad.
    Daar staat ook in dat je Theo moet bellen en dan krijg je de locatie, tijd en plaats van samenkomst.
    We hopen op een zonnige plantendagen.

    Groeten Theo Boonmann

    01-01-2012
    Planten inventarisatie 2011

    01-01-2011
    Plantengroep 2010.
    Iedereen heeft kunnen ervaren dat 2010 een heel bijzonder jaar geweest is.
    Na een lange wintertijd met veel sneeuw kwam een korte late lente. Daarop volgden zeer warme weken met een regenachtige zomer. Na een natte herfst viel in november de winter weer in. Deze duurde tot januari 2011. Zo ziet men dat de natuur zich veel moet aanpassen.
    Dit doet de plantengroep ook. Wij hebben toch geprobeerd er een succesvol plantenjaar van te maken. Wij hebben afgelopen jaar aandacht besteed aan de Dullard in Sprang-Capelle. Hier vonden wij 124 planten. Bij een plantenexcursie zagen we ook de Zwarte Stern.
    Verder is door het jaar, dat is 10 maal. een bezoek gebracht aan andere gebieden in de gemeenten Heusden en Waalwijk.
    Aantal gevonden planten in 2010 in Heusden was 201.
    Aantal gevonden planten in 2010 in Waalwijk was 182.
    Het aantal deelnemers varieerde van 3 to 8 personen.
    We hadden een vruchtbaar plantenjaar. Bij de excursies was meestal de tijd te kort. We proberen altijd ongeveer 2 ½ uur onderweg te zijn, maar meestal loopt het iets uit. Wat vinden wij allemaal? Ja, als je als groep al meer dan 25 jaar in het gebied onderzoek doet, is het moeilijk iets nieuws te vinden.
    Maar we weten wel waar we bijzondere planten te vinden zijn in een gebied. Zoals orchissen, beenbreek, zwanenbloem ; maar ook een weide vol paardenbloemen of pinksterbloemen. In de sloten zien we blaasjeskruid en slangenwortel. Zo te zien heeft de plantengroep heeft toch een waardevol jaar gehad. In 2011 gaat het gewoon verder. Ieder is van harte welkom, maar het zijn geen wandelingen maar zoektochten.

    Informatie bij Theo Boonmann tel 0416 376378

    29-06-2010
    Plantengroep juni 2010.
    In het voorjaar van 2010 werden wij benaderd door IVN Noord Brabant.
    Van 11 juni t/m 18 juni werd in samenwerking met KNNV afd. Eindhoven een Floron week georganiseerd. Mia en ik hadden ons er voor opgegeven, omdat wij er in geïnteresseerd waren hoe zoiets werkt.
    Vrijdag 11 juni was de bijeenkomst. We waren benieuwd hoeveel mensen er waren. De bijeenkomst was in Haaren op een boerencamping. Aanvang 14.00 uur Er waren ongeveer 40 personen. Enkele deelnemers waren er met partner. Ze kwamen uit heel Nederland, onder meer uit Groningen, Limburg en Zeeland.

    Deze vrijdag om 15.00 uur werd gezamenlijk het km blok van de camping gelopen. Na gezellig na praten ging ieder zijn eigen weg. Wij gingen naar huis.

    Zaterdag t/m donderdag begon het echte werk. Om 9.00 uur moesten we verzamelen. Er werden groepjes gevormd van 3 à 5 personen. Iedere groep kreeg een km blok aangewezen.
    Alles werd genoteerd. Bloemen, varens, grassen, zeggen en bomen. Ieder moest met behulp van een GPS binnen zijn blok blijven. Per blok werden 300 à 350 waarnemingen gedaan. Om ongeveer 17.00 uur was ieder terug op de camping. Het was een zware dag!

    In de loop van de week kwamen we er achter dat het aantal deelnemers steeds wisselde. Er kwamen mensen voor één dag, anderen twee of meerdere dagen. Enkelen, de echten waren er zeven dagen. Zelf hebben we twee rustdagen genomen. Wij bezochten de IJzeren Man te Vught, Eikendonk te Boxtel en de Kampina. In die week werden 26 km blokken bekeken.

    Vrijdagmorgen was de afsluiting in de Brand. We werden om 9.30 uur door een boswachter naar een gebied in de Brand gebracht. De hele groep van 20 personen zocht het grasveld met waterplas af. Om 11.30 uur wilde men naar de poelen, aan de andere kant van de Brand, voor de Boomkikker. Het was de bedoeling om 12.00 uur af te sluiten, maar het werd dik 13.00 uur.
    Als het in de buurt is, is het zeker voor herhaling vatbaar.

    Theo Boonmann

    © Natuur- en Milieuvereniging Gemeente Heusden 2010-2017
    Vogelgeluid